Nr. 185: Scheepsschilders Elbers

2009-01-06T12:19:16+02:006 januari 2009|Geschiedenis: Binnenscheepvaart|

(Klik op een afbeelding om hem te vergroten, klik op de vergrote afbeelding om hem weer te verkleinen.)

Koophandel en ZeevaartDe beschilderde vlaggen en wimpels, die het schildersbedrijf Elbers uit Zwartsluis heeft gemaakt zijn onderwerp van een artikel van de hand van Joost Schokkenbroek in Bokkepoot 174 van juni 2006. Hij baseert zich mede op informatie uit bewaard gebleven kasboeken van de periode 1854 tot 1934. Eén van zijn conclusies is dat deze activiteit de firma niet bepaald een vermogen heeft opgeleverd. Dat mag waar zijn, maar niet moet worden vergeten dat het schilderen van dundoek slechts een nevenactiviteit was voor het bedrijf. Primair was het een huis- en scheepsschildersbedrijf. Was, omdat het bedrijf bij gebrek aan opvolging in 1986 is opgeheven. Daarmee kwam een eind aan ruim 200 jaar schildersactiviteiten van de familie Elbers.
Uit voornoemde kasboeken is dus heel wat meer af te lezen dan over de productie van beschilderd dundoek alleen. In de kasboeken van 1854 tot 1878 en van 1895 tot 1905 is veel informatie te ontlenen over de scheepsschilder activiteiten van de familie Elbers. Wellicht interessant om deze te delen met de lezers van Bokkepoot.

Het bedrijf

Familie Elbers, ca 1915De historie van het schildersbedrijf gaat terug tot het laatste kwart van de 18e eeuw. Lourens Elbers, ’schilder en glasemaker’, geboren in 1755 te Hattem, vestigt zich met zijn vrouw Jannetje Heldoorn vóór 1783 in Zwartsluis. Na 1806 vertrekt hij naar Hoogeveen, waar hij in 1821 overlijdt. Zijn twee zonen Johannes en Klaas zetten het schildersbedrijf in Zwartluis voort. In 1860 gaat de bedrijfsleiding over naar de zonen van Johannes, Hendrik en Herm. De zoon van Klaas, ook een Hendrik, vestigt een schildersbedrijf in het nabijgelegen Genemuiden. Na het overlijden van Hendrik Jzn (1875) neemt zoon Jan de zaak over, gevolgd door zijn zoon Willem en tenslotte diens zoon Jan die het bedrijf in 1986 uitschrijft uit het handelsregister. De activiteiten van het schildersbedrijf in Zwartsluis omspannen dus een periode van meer dan 200 jaar.
Over de periode tot 1854 is weinig bewaard gebleven. Tussen 1854 en 1878 wordt gemiddeld met 8 man gewerkt, daarna loopt dat terug tot 3 à 4 om tenslotte te eindigen als een eenmansbedrijf.
(Op de foto: Schilder Jan Elbers en echtgenote Hendrikje Lassche met zonen Willem en Hendrik Johannes en dochters Catharina, Lammigje en Margje. Circa 1915)

Scheepsbouw

In Zwartsluis waren in de 19e eeuw veel werven, o.a. van Prins, Lier, Van der Berg, Van Veen, Slot en Broek. In de 20e eeuw zijn de namen vaak veranderd maar scheepsreparatie en nieuwbouw bleef tot het derde kwart van de 20e eeuw een belangrijke activiteit in Zwartsluis. Dus was er veel werk voor scheepsschilders. Werkten mijn voorouders in de 19e eeuw veel voor Prins, Lier en andere werven, in de 20e eeuw werkten mijn vader en grootvader voor werven als Van Goor en Spiekman, Visscher, Appelo, Breman, later Geertman en Poppen.
In de 19e eeuw zijn het vooral pramen en tjalken die worden gebouwd. In de periode tussen 1854 en 1877 wordt 81 keer melding gemaakt van schilderswerkzaamheden aan een nieuw schip. Alleen al in 1876 worden er tenminste 7 nieuwe pramen en tjalken afgeschilderd door het schildersbedrijf Elbers. De tabel onderaan dit artikel geeft een overzicht. Schepen waarbij alleen de werfnaam wordt genoemd en geen opdrachtgever/schipper, zijn uit dit overzicht weggelaten.

Schilderwerkzaamheden

Naambord VriendentrouwUit de kasboeken is op te maken dat het voor de schippers belangrijk was dat hun schip er goed uitzag. Er werd veel aandacht geschonken aan de opsmuk van het schip. In de klik werd vaak een ’stukje‘ geschilderd of hij werd verguld. Ook in de voorklap en voor de schoorsteen werd regelmatig een ’stukje’ geschilderd. Een enkele keer wordt aangegeven dat dit schilderstukje een schip betrof. De naamborden werden verguld. Het ’plankje voor de mast’ (mastbord) werd meestal zwart geschilderd en geletterd, een enkele keer met gouden letters en soms werd er een spreuk op aangebracht. Datzelfde geldt voor het ’balkje’ (hennebalk, bedelbalk?).
De stuurpen werd voorzien van de naam in goud; met een gouden figuur; een rank maar vaker nog met een gouden ster. De kop werd getooid met een wijndruiventros, een bloem, een bloempot, een gouden ster, een tak, etc.. Poorthekjes, het vleugelhek, de masttop, de knop van de vlaggenstok en de kloot werden verguld, soms ook wordt er melding gemaakt van een vergulde leeuw.

Het is jammer dat maar zeer sporadisch de naam van het schip in de kasboeken is vermeld. Een paar heb ik er kunnen vinden:

Geziena Alijda: praam van Roelof Kreeft (1859);
De Turfhandel: schipper Jan van Dijk (1859);
Vrouw Aaltje: nieuwe praam van Hendrik Gortworst (1858);
Vrouw Jentje: schipper Peter de Vries (1872);
De Jonge Jan: schipper Jan Jzn.Vos (1872);
Onderneming: schipper A. Langen uit Harderwijk (1872);
De Drie Gebroeders: schipper Arend Ottink (1872);
Vrachtzoeker: schipper Koob Spaakman (1872);
De Turfhandel: schipper Jan van Dijk (1877);
Eersteling: scheepsbouwer Jacob Prins (1896);
Sallandia: tjalk de Boer (1896);
Assen II: scheepsbouwer Js. van Goor (1897).

Hoewel de naam van het schip in de kasboeken maar spaarzaam wordt genoemd kan deze (en/of de naam van de schipper) op het schip op vele plaatsen worden teruggevonden: op naamborden, naamplanken, mastbord, balkje, stuurpen, watervaten, roef, zettelborden.

In de 19e eeuw ontkwam bijna niets aan de kwast van de schilder. Dat geeft een mooi (maar zeker niet volledig) overzicht van scheepsonderdelen (en -termen) en van de inventaris. Een opsomming uit het schipperskasboek van 1870 tot 1877 (schrijfwijze overeenkomstig kasboek):
Scheepsonderdelen: Alvemaan, balkje, boei, broek, egbalk, poortjes en hekjes (verguld), karing, klap, klapbankje, klapperkaring, klik, kompashuis, kooi, krul, lantaarn, lier, loopplank, masttop, pilasters, pleggardes, riemen, schoorsteen, stuurpen, trapjes, vlaggestok en knop, vlepperij, vleugelhek, tromstokje, watervat en stelling, zwaarden.
Inventaris: aardappelbak, balligjes van de klok (verguld), blaagje, broodbakje, doofpot, feeststokjes, handenwassersbakje, horlogekasje, jas (geolied), kandelaar, kast, kleerbak, koffijkan, meelvaatje, melkketel, pus, sassenetten, schilderijlijst, schraag, slijpbak, stoven, tafel, theeblad, theestoof, tobbigje, turfbak, lampvoet, wasbak, waterbak, wieg, wiegebank, zitbanken.

Materiaalgebruik

Onderstaande tabel geeft een overzicht van de verfstoffen die werden verwerkt voor het schilderen van schepen in de periode van 1870-1878 (schrijfwijze overeenkomstig kasboeken).

antimonie goud

wit

droogsel

geel oker

appelbloesem

krijtwit

rood

gekookte olie

barnsteen

porselijn wit

Emmer rood

standolie

blaauw

loodwit

Engels rood

harpuis

berlijn blaauw

nat loodwit

Engelsche lak

harst

zinkblaauw

dikke terpentijn

flatting lak

kamerlak

kalkblaauw

dunne terpentijn

groene verf

oranje

strooiblaauw

dodekop

Frans groen

potlood

blanke lak

dodekop bruin

Hollands groen

provinen hout

bruin

donkere verf

impablable groen

standlak

copallak

menie

kordongroen

stopverf

harde copal

droge menie

geel

weegluizenverf

cromaatgroen

droog fermillioen

ij
kenhout geel

zwart

parijs groen

droog zinkwit

zinkgeel

zwarte lak

zinkgroen

nat zinkwit

kromaat geel

zwartsel

 

Materiaalgebruik schipperskasboeken 1870-1878 (N.B:Kleuren op deze website zijn een impressie)

Leveringen

Koophandel en Zeevaart (2)Door de schilder werden veel materialen geleverd, voor een deel direct verband houdende met het schildersbedrijf (verf, teer, kwasten, penselen, olie) maar toch ook goederen die je nu zeker niet bij de schilder gaat halen: gordijntouw, platte boender, spiegatenboender, bezem, teerpus, smeerpus, waterpus, watervat, scheepsluiwagen, vliegelijm, rattenkruid, lijmstokjes, soms ook werden de naamborden geleverd of het vleugelhek. En natuurlijk vlaggen, vaak vleugels al of niet met een naam en/of de afbeelding van zon, maan en sterren, soms ook beschilderde feestvlaggen en wimpels van indrukwekkende afmetingen. Bijvoorbeeld voor J.R Bouwmeester in 1865:
‘1 nieuwe vlag lang 6 El. Dezelve geschildert met Koophandel, Zeevaart en gouden letters in dezelve en een jukje, f 30,00; 1 nieuwe wimpel lang 9 El. Dezelve geschildert met Koophandel, Zeevaart gouden letters en rang met bijbehorende vergulden blokje, knopjes en rood lint, f 12,00’.

Financiën

Het schilderen van een schip koste in de tweede helft van de 19e eeuw tussen f 40,- en f 125,-. Meestal werd in regie gewerkt, maar ook aangenomen werk kwam voor, vooral bij nieuwe schepen.
De meeste rekeningen werden contant betaald. Een enkele keer komt er een postwissel aan te pas, maar soms ook wordt de rekening geheel of gedeeltelijk betaald door de levering van goederen. Bijvoorbeeld een kompashuis (verkocht voor f 1,25), aardappels, olie, teer, kaas, turf, kool, uien, bieten, appels en peren. Een mooi voorbeeld is de rekening uit 1877 voor schipper Bloemberg. Het schilderen van zijn nieuwe praam kost f 110,-. In de loop der jaren betaalt Bloemberg dit bedrag af met appels, peren en aardappelen:

1877  Totaal rekening nieuwe praam B.J. Bloemberg    f 110,59½
   Hierop ontvangen aan aardappels en peren   f   30,59½  
   Blijft     f   80,00
 9 Nov. 1878  Hierop ontvangen aan aardappelen en appels    f   30,00  
  Blijft
    f   50,00
 Nov. 1879  Nog ontvangen  30 Gld aan aardappels   f   30,00  
   Blijft      f   20,00

Een variant op ’Wie appelen vaart, die appelen eet’?

Als een schipper een nieuw schip liet bouwen werd de financiering veelal mede geregeld via de inname van het oude schip. Het schildersbedrijf nam soms een aandeel in het oude schip. Voorbeeld:

1876 Oude Praam van Derk de Jonge
Nieuwe praam van Derk de Jonge bij Jacob Prins Jr. geschildert in het voorjaar van 1800 Zes en Zeventig en daar aan te goed gemaakt van schilderen, dagloonen en gehaalde goederen Een hondert en zes Guldens 98 Cents en daar op gebeurt vier en veertig Guldens acht en negentig Cents en met het overige gebleven geld een aandeel in zijn oude praam groot twee en zestig Guldens Zegge f 62,00.
Welke praam aangenomen is voor twaalf hondert Guldens en 22 April 1876 weer verkocht voor veertien hondert vijftig Gulden. Duizend Guldens voort en het restand in 3 jaren en wij van die duizend Guldens gebeurt een en vijftig Guldens 51½ Cents en blijven er nog in voor drie en twintig Guldens

Vlaggen

Wimpel ElbersDe productie van vlaggen, wimpels, vleugels e.d. is nooit de hoofdactiviteit geweest van het schildersbedrijf. Terecht dat Joost Schokkenbroek in zijn artikel in Bokkepoot nr. 174 concludeert dat de zaken in beschilderde vlaggen de firma geen vermogen hebben opgeleverd. Toch verdient deze conclusie enige nuancering.
In de eerste plaats zijn de kasboeken verre van volledig. Het feit dat er voor de periodes 1870-1878 en 1895-1908 aparte schippersboekjes bestaan doet vermoeden dat voor bijvoorbeeld de periode 1854 tot 1870 ook dergelijke kasboeken hebben bestaan. Dit vermoeden wordt ondersteund door het feit dat op één uitzondering na geen match te maken is tussen de vlaggen in museaal of particulier bezit en de vlaggen en wimpels die in de kasboeken zijn beschreven. De uitzondering betreft de vlag die tezamen met een wimpel in 1877 is geleverd aan schipper B. J. Bloemberg. Deze vlag is te bezichtigen in het Oranjemuseum in Buren. In totaal worden ca. 40 vlaggen en wimpels toegeschreven aan H. of J. Elbers. Met andere woorden, de productie is vele malen groter geweest dan uit de bewaarde kasboeken blijkt.
In de tweede plaats is niet zozeer het absolute bedrag relevant als wel de omzet in vlaggen ten opzichte van de totale omzet. Uit de bewaard gebleven kasboeken kan worden afgeleid dat het aandeel van de vlaggenproductie maximaal 5% bedroeg van de totale bedrijfsomzet.
Vergelijken we tenslotte de prijs van een vlag (f 10,- in 1854) met de g
emiddelde kosten van het schilderen van een tjalk of praam (f 40, – tot f 60, – in 1854), dan kan worden geconstateerd dat het voor de opdrachtgever om een aanzienlijke investering ging.

Reacties: elbers.alle@hetnet.nl

 

Nieuwbouw schepen 1854-1877:

jaar

naam

voornaam

plaats

schip

werf

1877

Althuizius

 

 

nieuwe praam

 

1857

Bakker

J.

Texel

nieuwe tjalk

J. van Veen

1875

Bakker

Gerrit

Hasselt

nieuwe praam

 

1855

Bloemberg

Hendrikus

Smilde

nieuwe praam

G. van der Berg

1877

Bloemberg

B.J.

 

nieuwe praam

 

1871

Blomberg

Hendrikus

 

nieuw schuitje

W. Broek

1861

Boerendans

Meine

Elburg

nieuwe tjalk

J. Prins

1866

Bolk

Johannes

Zwartsluis

nieuwe praam

J. Prins Senior

1861

Bonnes

Brug

Zwartsluis

nieuwe praam

A. Slot en Jan van Veen

1877

Bouwman

H.

 

nieuwe tjalk

Prins

1865

Bouwmeester

J.R.

Zwartsluis

nieuwe praam

J. Prins Senior

1862

Buisman

J.

Deventer

nieuwe praam

J. Prins Jr.

1864

Buisman

Hermannus

Zwartsluis

nieuwe praam

oude Prins

1864

Cent

Jan

Zwartsluis

nieuwe praam

 

1855

de Boer

T.

Zwartsluis

nieuwe boeierpraam

K. Lier

1873

de Jong

H.

 

nieuwe praam

 

1863

de Jonge

Arie H. Zn

Zwartsluis

nieuwe praam

A. Slot en J. van Veen

1875

de Jonge

Jan

Zwartsluis

nieuwe praam

 

1876

de Jonge

Derk

 

nieuwe praam

Jacob Prins

1860

de Vries

Derk

Enkhuizen

nieuwe tjalk

J. Prins

1875

Doggenaar

Wed. Peter

Zwartsluis

nieuwe praam

 

1875

Drenthen

H.J.

 

nieuwe tjalk

Smilde

1857

Evers

Jan J. Zn

Putten

nieuwe Pielschuit

J. Prins

1863

Evers

Jan

Putten

nieuwe jachtschuit

J. Prins Jr.

1870

Fransen

 

 

nieuwe praam

 

1869

Fuiteman

Hilbert

Zwartsluis

nieuwe praam

Jb. Slot

1864

Gorter

Hubert

Zwartsluis

nieuwe praam

G. van den Berg

1858

Gortworst

Hendrik

Zwartsluis

nieuwe praam

J. Prins

1860

Govers

Gerrit

Zwartsluis

Nieuwe praam

van Goor te Hasselt

1874

Hartman

Roelof

Hoogeveen

nieuwe praam

J. van Veen

1861

Hulstboom

Dirk

Zwartsluis

nieuwe praam

J. Prins Jr.

1875

Jongman

Willem

Zwartsluis

nieuwe praam

 

1872

Jonkman

Hilbrig(t)

 

nieuwe praam

 

1876

Jonkman

Derk A. zoon

 

nieuwe praam

 

1871

Kaptein

Jan

 

nieuwe praam

J. Prins

1865

Keijmpe

 

Alkmaar

nieuwe praam

W. Broek

1855

Kisjes

Hendrik R.Zn.

Zwartsluis

nieuwe praam

K. Lier

1877

Kisjes

Roelof Jn. Zn.

 

nieuwe praam

Hasselt

1861

Kok

Piet

Zwartsluis

nieuwe praam

J. van Veen en A. Slot

1856

Koning

Rijer

Texel

nieuwe tjalk

J. Prins Jr.

1856

Kreeft

Roelof

Zwartsluis

nieuwe praam

G. v.d. Berg

1866

Krips

P.

Kampen

nieuwe praam

J. Prins Senior

1874

Lammerts

C.

 

nieuwe praam

 

1872

Langen

A.

Harderwijk

nieuwe praam

Meppel

1855

Lubbers

Arend J. Zn

Zwartsluis

nieuwe praam

 

1857

Meijboom

Gerrit

Meppel

nieuwe praam

K. Lier

1870

Mulder

Frederik

Genemuiden

nieuwe praam

 

1862

Nuis

W.

Smilde

nieuwe praam

J. Prins

1860

Potman

Roelof H. Zn

Zwartsluis

nieuwe praam

J. Prins

1867

Potman

Jan H. Zn,

Zwartsluis

nieuwe praam

Albertus Prins

1865

Steenbergen

Dirk A. Zn

Zwartsluis

nieuwe schuit

J. Prins Senior

1855

ten Heuvel

Albert

 

nieuwe praam

J. Prins

1858

ten Oever

Johannes

Hoogeveen

nieuwe praam

gebroeders Broek

1863

Troost< /p>

Klaas, Joh. Zn.

Zwartsluis

nieuwe praam

A. Slot en J. van Veen

1867

van Asperen

Siemen

 

nieuwe boeierpraam

A. Prins

1856

van Dijk

Jan J. Zn

Zwartsluis

nieuwe praam

K. Lier

1864

van Dijk

Meindert

Zwartsluis

nieuwe praam

jonge Prins

1858

van Eijken

H. G. Zn.

Zwartsluis

nieuwe praam

J. Prins Jr.

1858

van Ingen

Cornelis

Arnhem

nieuwe praam

K. Lier

1873

van Veen

Hendrik P. zn.

 

nieuwe praam

 

1867

Veldhuizen

Jan

Zwartsluis

nieuwe praam

 

1857

Vos

Jakob

Zwartsluis

nieuwe boeierpraam

 

1866

Vos

Jakob

Zwartsluis

nieuwe praam

A. Slot

1871

Vos

Jan Jan zoon

 

nieuwe praam

J. Slot

1863

Vreeburg

Kornelis J. Zn.

Zwartsluis

nieuwe praam

oude Prins

1869

Wiepking

H.J.

Apeldoorn

nieuwe schuit

J. Prins Senior

1871

Wijn

K.

Langedijk

nieuw jagt

D. Prins

1876

Wind

Jan Kolk

 

nieuwe praam

 

bron: Kasboeken schildersbedrijf Elbers

Detail Kasboek Elders

 Detail kasboek Elbers, rekening Courant Brug Bonnes. Hieronder de vertaling (Noot: N.P. = Nederlands Pond).

 

1861

Brug Bonnes, nieuwe praam bij A. Slot en Jan van Veen

 

 

 

De nieuwe praam aangenomen te schilderen voor zeventig Guldens en vijf, het vooronder vlammen en gronden, de ruimschotten 2 keer gronden.

 

 

5 December

8 ons 5 lood verf, 9 ons 5 lood geel,1 ons stopverf, Herm 3/8 dag voorveronder

1,77

 

6 —-

1 N.P. 1 ons verf, 2 ons 5 lood olie, 1 ons 5 lood stopverf, Herm 3/8 dag idem en voorruimschot

1,40

½

10 —-

4 ons 2 lood geel, 1/8 dag voorveronder

0,46

½

 

1 ons 2 lood terpentijn, 5 lood olie, 1 ons 5 lood verf, 1/4 dag idem en balkje

0,51

½

 

15 Cent N. geel, 1 ons 7 lood houtlak, 1/8 dag idem

0,78

½

1862

 

 

 

7 Januarij

5 ons verf, 5 lood appelbl., 1/4 dag watervatstelling, hangtrap en voorklap

0,64

 

10 —-

1 N.P. 8 ons wit, 5 ons 7 lood olie, 3 ons 5 lood terpentijn, Herm 3/8 dag

2,62

½

11 —-

1 N.P. 1 ons verf, Herm 3/4 dag veronder

1,52

½

 

4 ons verf, Johannes 1/4 dag trap en wasbak

0,35

½

13 —-

1 N.P. 7 ons 5 lood verf, 3 ons olie, 1 N.P. 2 ons stopverf, Herm 3/4 dag, Johannes 1/4 dag

2,77

 

 

2 ons verf, 3 ons kromaatgroen kleden

0,50

 

14 —-

Herm 3/4 dag, Johannes 1/2 dag

0,90

 

15 —-

1 N.P. 1 ons loodwit, Herm 3/4 dag

1,30

 

 

1 ons 5 lood appelbl., 2 ons geel, 1/8 dag, Herm 3/4 dag

1,15

½

17 —-

1 N. P. geel, 1 ons 2 lood olie, Herm 3/4 dag

1,65

 

18 —-

1 N. P. 1 ons blaauw, Herm en Jan 3/4 dag

2,74

½

20 —-

1 ons 8 lood m. geel, 8 ons 5 lood geel, Herm en Jan 3/4 dag

2,28

½

21 —-

7 ons 5 lood stopverf, Jam 3/4 dag

0,97

½

22 —-

5/8 dag Herm, Jan 3/4 dag

1,92

½

 

7 ons 2 lood olie, 4 ons 2 lood terpentijn, 5 ons verf, 1 N.P. 6 ons blaauw, 2 ons 5 lood wit, 1 ons 8 lood donkere verf

3,65

 

23 —-

1 N.P. 3 ons geel, 1 ons 8 lood terpentijn, 1 ons 5 lood houtlak, 3/4 dag Herm en Jan 3/4 dag, 0,75 Cent N. geel en bruin

4,74

½

24 —-

7 ons loodwit, 1 ons 5 lood olie, 1 ons 2 lood terpentijn, 1 N.P. 5 lood geel, 1/4 dag, Herm 3/4 dag

2,43

 

 

bontglas en moeselijnen glas in de glazen deuren

7,50

 

 

3 ons2 lood kr. Groen, Johs. 1/2 dag trap, hangtrap, stelling en poortluiken

0,53

½

28 —-

2 ons 5 lood copal, 1 ons 3 lood donkverf, 5 lood houtlak, Herm 3/4 dag, Jan 1/4 dag

2,30

½

29 —-

6 ons 7 lood geel, 1 ons 3 lood terpentijn, 7 ons verf, 7 lood houtlak, 1/2 dag, Jan 1/2 dag

2,61

½

31 —-

1 ons 5 lood blaauw, 5 lood olie, 2 ons terpentijn, Herm 3/8 dag, Jan 1/2 dag

1,30

½

1 Febr.

1 ons copallak, 50 Cent N. geel, Herm 3/4 dag, Jan 3/8 dag

1,99

 

3 —-

3 ons 5 lood donkverf, 5 lood appelbl., 2 lood rood, 5 lood terpentijn, 8 ons 2 lood houtlak, Herm 3/4 dag

4,63

 

5 —-

3 boek Antimonie goud, 1/4 dag plegt en hekje

4.75

 

6 —-

2 0ns stopverf, 2 ons verf, 7 ons 8 lood groene verf, 1 ons 5 lood olie, 4 ons copallak, 3/4 dag, Jan 1/4 dag, Johannes 3/4 dag

4,31

 

 

Herm 5/8 dag

0,62

½

 

2 witte ruiten poortraam

0,35

 

12 —-

7 ons 5 lood verf, 2 ons stopverf, 2 ons groene verf, 1 ons wit, 8 lood blaauw, 5 lood rood, 3 lood zwart, 1/2 dag, Jan 1/2 dag

2,57

 

13 —-

3 ons 5 lood copal, 1 ons 7 lood wit, Herm en Jan 1/4 dag

2,36

½

 

3 Gulden 50 Cent goud, 1/4 dag balkje, klik, vlagstok en knop, vleugelhek en stuurpen

3,75

 

 

1 ons wit, 5 lood menie, 2 ons stopverf, 1 ons groene verf, 15 Cent blaauw, 1/2 dag

0,96

 

 

8 lood zwart, 4 lood rood, 1 ons wit, 2 ons 3 lood kordongroen, 5/8 dag

2,30

 

 

1 witte ruit schilderij

0,40

 

 

1 Gulden 50 Cent goud poorten

1,50

 

 

7 lood rood, 1 ons kr. groen, 5 lood zwart, 3/4 dag

1,57

 

 

1 stukje voor de schoorteen geschildert 1 Gulden, 1 dito klik 1 Gulden 25 Cent, 1 dito klap 50 Cent

2,75

 

 

2 pleggarden geverfd 70 Cent, 1 tafel met aanstekers de randen van onderen bruin 70 Cent, 1 banktafeltje groen 30 Cent, 2 trommen en 1 blad verlakt 60 Cent, de mastkokerschotten gegrond 40 Cent, 1 wasbak groen en zwart 20 Cent, 4 stoelen bruin en vernist 60 Cent, doeken klapgeolied 15 Cent

3,65

 

 

 

89,84

 

 

Voldaan den 20 Febr. 1862

 

 

 

Gebr. Elbers